ساير بخش ها   پرسش و پاسخ مسابقات کتابخانه   درس هايي از قرآن تفسير نور
کتابخانه
راه رشد » نمونه‏اى از موعظه‏هاى رهبران الهى‏
 1. پيامبرصلى الله عليه وآله وسلم: «مالى ارى حب الدنيا قد غلب على كثير من الناس حتّى كانّ الموت فى هذه الدنيا على غيرهم كتب...»(155) چرا علاقه به دنيا در اكثر مردم غلبه پيدا كرده به طورى كه گويا مرگ در اين دنيا براى غير اين‏ها لازم شده است.
 2. امام اميرالمؤمنين‏عليه السلام در پاسخ شخصى كه از آن حضرت درخواست موعظه نمود، فرمودند: «لا تكن ممن يرجوا الاخرة بغير العمل و يرجى التوبة بطول الامل يقول فى الدنيا بقول الزاهدين و يعمل بعمل الراغبين ان اعطى منها لم يشبع و ان منع منها لم يقنع يعجز عن شكر ما اوتى و ينبغى الزيادة فيما بقى...»(156) آن كس مباش كه به آخرت و نتيجه كار اميدوار است ولى كار نمى‏كند و چون آرزوى طولانى دارد توبه را به تأخير مى‏اندازد، گفتارش در دنيا گفتار پارسايان است ولى نحوه رفتارش مانند كسانى است كه خواستار دنيا هستند. اگر از مال دنيا به او داده شود سير نمى‏شود و اگر به او نرسد قناعت نمى‏كند؛ نمى‏تواند شكر آن‏چه را كه دارد ادا كند و براى زياد كردن سرمايه خود تلاش مى‏كند.
 3. امام مجتبى‏عليه السلام: «اعلموا انّ اللَّه لم يخلقكم عبثاً و ليس بتارككم سدى كتب اجالكم و قسم بينكم معايشكم ليعرف كل ذى لب منزلته و انّ ما قدّر له اصابه و ما صرف عنه فلن يصيبه.» بدانيد كه خداوند شما را بيهوده خلق نكرده و رها نساخته، مرگ را براى شما لازم دانسته و روزى شما را تقسيم نموده تا اين‏كه هر خردمندى منزلت خود را بيابد و بداند كه آن‏چه را براى او تقدير نموده به او مى‏رسد و آن‏چه را كه از او باز داشته به او نخواهد رسيد.
 4. امام حسين‏عليه السلام: «اياك و ما تعتذر منه فانّ المؤمن لا يسيئ ولا يعتذر و المنافق كل يوم يسيئ و يعتذر»(157) بپرهيز از اين‏كه كارى انجام دهى تا معذرت بخواهى؛ مؤمن كار ناشايست انجام نمى‏دهد تا معذرت بخواهد، لكن منافق هر روز عمل زشت انجام مى‏دهد و عذر خواهى مى‏كند.
 5. امام زين‏العابدين‏عليه السلام: «ثلاث منجيات للمؤمن كفّ لسانه عن الناس و اغتيابهم و اشغاله نفسه بما ينفعه لاخرته و دنياه و طول البكاء على خطيئته»(158) سه چيز عامل نجات مؤمن است: الف: نگه داشتن زبان از مردم و دورى از غيبت. ب: مشغول بودن به امرى كه منافع دنيوى و اخروى دارد. ج: برگناهان زياد گريه كردن.
 6. امام باقرعليه السلام: «صانع المنافق بلسانك واخلص مودّتك للمؤمن وان جالسك يهودى فاحسن مجالسته»(159) به وسيله زبان با منافق بساز ومحبّت خود را براى مؤمن خالص گردان واگر با يهودى همنشين شدى به طرز نيكو و معاشرت كن.
 7. امام صادق‏عليه السلام: «من غضب عليك من اخوانك ثلاث مرّات فلم يقل فيك مكروها فاعدّه لنفسك»(160) هر كس از برادران دينى سه مرتبه بر تو خشم كرد و سخنى كه تو را بد آيد بر زبان جارى نكرد او را براى خود دوست اختيار كن.
 8. امام كاظم‏عليه السلام: «يا هشام ان العاقل لا يحدّث من يخاف تكذيبه و لا يسأل من يخاف منعه و لا يعد ما لا يقدر عليه...»(161) عاقل كسى است كه سخنى را كه مى‏ترسد او را تكذيب كنند، نمى‏گويد و از چيزى كه مى‏ترسد او را محروم كنند سؤال نمى‏كند و به چيزى كه قدرت وفاى به آن را ندارد وعده نمى‏دهد.
 9. امام رضاعليه السلام: «صاحب النعمة يجب ان يوسّع على عياله»(162) كسى كه داراى امكانات مادى است، لازم است كه بر زن و فرزنش توسعه دهد.
 10. امام جوادعليه السلام: «المؤمن يحتاج الى ثلاث خصال توفيق من اللَّه واعظ من نفسه و قبول ممّن ينصحه»(163) هر مؤمنى به سه صفت نياز دارد: توفيق الهى و موعظه از ناحيه خودش و پذيرش نصيحت ديگران.
 11. امام هادى‏عليه السلام: «من رضى عن نفسه كثر الساخطون عليه»(164) هر كس از خودش راضى باشد مردم از او ناراضى هستند.
 12. امام عسكرى‏عليه السلام: «لا تكرم الرجل بما يشقّ عليه»(165) اكرام از اشخاص نبايد آن‏ها را به مشقّت و زحمت بياندازد.

 155) بحارالانوار، ج 77، ص 125.
156) نهج‏البلاغه، حكمت 142.
157) بحارالانوار، ج 78، ص 120.
158) بحارالانوار، ج 78، ص 140.
159) بحارالانوار، ج 78، ص 172.
160) ج 78، ص 251.
161) بحارالانوار، ج 78، ص 304.
162) بحارالانوار، ج 78، ص 335.
163) بحارالانوار، ج 78، ص 358.
164) بحارالانوار، ج 78، ص 369.
165) بحارالانوار، ج 78، ص 374.
صفحه قبل « [صفحه 51]» صفحه بعد


فهرست
پيشگفتار مفهوم تربيت‏ قرآن، كتاب تربيت تعليم مقدّم است يا تربيت؟امكان تربيت‏ راه تربيت‏ تشويق به تربيت‏رستگارى در پرتو تربيت‏اسناد تربيت به خداوند و انسان‏انسان مسئول تربيت نفس‏ محور تربيت نفس انسان‏تغذيه نفس به وسيله علم‏كرامت نفس‏ حساسيت تربيت‏اهميت معرفت نفس‏ ارتباط معرفت نفس با معرفت خداوند تجليل نفس و تحقير آن نكوهش از نفس‏ ستايش از نفس‏جهاد با نفسجهاد اكبرتفاوت‏هاى جهاد اصغر با جهاد اكبر آثار جهاد با نفس‏آثار پيروى از هواى نفس در قرآن‏ آثار پيروى از هواى نفس در احاديث‏تربيت به معناى تزكيه نفس و اخلاقاخلاق‏مفهوم اخلاقعلم اخلاق‏ فلسفه اخلاق‏ اخلاق نظرى و اخلاق عملى‏رابطه تربيت و اخلاق‏ اصول فضايل اخلاقى‏ معيار فضيلت اخلاقى‏اهمّيت تربيت اخلاقىآثار سوء خلق‏ آثار حسن خلق‏تفاوت محاسن اخلاق با مكارم اخلاق‏روش‏هاى تربيت و تزكيه نفس‏انذار و تبشير انذار و تبشير دو اصل مهم تربيتى‏بشارت و انذار هدف بعثت پيامبران‏ تأثير انذار در تربيت‏ تأثير انذار در افراد حق طلب‏ موعظه‏ محور موعظه توحيد در اعتقاد و اخلاص در عمل‏شيوه موعظه‏نياز به موعظه در تمام عمردعوت به خداوند به وسيله موعظهسيماى موعظه در روايات‏ نمونه‏اى از موعظه‏هاى رهبران الهى‏ نصيحت و خيرخواهىوصيت به خير و حق‏ياد مرگ و قيامت‏ياد مرگ و قيامت در ابعاد مختلف‏ مراقبه و محاسبه‏ اهميّت محاسبه نفس‏راه محاسبه نفس‏ سفارش پيامبر(ص) به اباذر درباره محاسبه‏ آثار محاسبه‏چرا به محاسبه نفس اهميّت نمى‏دهيم؟ مراقبه‏ تأثير عبادات در تربيت نماز نماز در قرآن‏نماز در احاديث‏ روزه‏روزه در قرآنروزه در احاديث‏فوايد و آثار روزه‏درجات روزه‏ اخلاق روزه‏داران‏ زكاتزكات در قرآن‏مصارف زكات آثار و فوائد زكات در روايات‏ زكات در نعمت‏هاى مادّى و معنوى‏حج‏حج در قرآن‏حج در احاديث‏آثار و فوايد حج‏ فلسفه حج‏جهادجهاد در قرآن‏ اهداف جهاددستور جامع درباره جهاد جهاد در احاديثآثار جهادامر به معروف و نهى از منكر امر به معروف و نهى از منكر در قرآن‏ امر به معروف و نهى از منكر در احاديث‏صفات آمرين به معروف آثار امر به معروف‏شيوه امر به معروف استفاده از الگوهاى تربيتى‏ بعضى از الگوهاى تربيتى در قرآن مهربانى پيامبر اكرم‏(ص) الگوهاى تربيتى در كلام اميرالمؤمنين‏(ع)ارزش و اهميت تربيت عقلانى‏ مفهوم عقل‏ حقيقت عقل‏ اقسام عقل‏عقل نظرى و عملى تقابل عقل و جهل‏ تلازم بين عقل و وحىحدود حجيت عقل‏ تربيت عقلانى يا دستور به تعقل‏ اهميّت عقل‏نشانه‏هاى عاقل‏نشانه عقل كامل‏ آثار عقل معيار حسابرسى بر اساس عقل‏صفات انسان عاقلوظايف انسان عاقل عوامل پرورش عقل‏عوامل نقصان عقل‏ميزان شناخت عقل‏ جنود عقل و جهل‏روش‏هاى تربيت عقلانى‏ تأثير علم در تربيت عقلانىفضيلت علم در قرآن‏علم وسيله است نه هدف‏فضيلت علم در احاديث‏ رفع محدوديت در طلب علم‏ تشويق قرآن به آزاد انديشى‏ نقش مؤثر مثالاهداف تربيت‏ پرورش روح ايمان و عمل صالح‏ معناى ايمان‏شرايط ايمان واقعى‏ ايمان بدون عمل فاقد ارزش‏اوصاف مؤمنان حقيقى آيا ايمان صرف اعتقاد قلبى است؟تأثير متقابل ايمان و عمل صالح‏ آثار ايمان و عمل صالح‏درجات ايمان‏ تقوا آثار تقوا تقوى امرى قلبى‏ تقوا در احاديث‏دعا و نيايش‏ دعا در قرآن‏ آداب و شرايط استجابت‏ دعا در روايات‏آداب دعاچرا دعا مستجاب نمى‏شود؟فلسفه دعاذكر الهى‏حقيقت ذكر الهى‏مراحل ذكر الهى‏حدّ نداشتن ذكر الهى معناى ذكر كثير اهميت ذكر الهى در موارد خاصآثار ذكر الهى راه آرامش قلبعوامل پريشانى و نگرانىتوبه‏كمّيت و كيفيّت در توبه‏ تعريف توبه‏ شرايط پذيرش توبه‏ آثار توبه‏پذيرش توبه مشروط به دو توبه خداوند پذيرفته شدن توبه و ردّ آن توبه در روايات‏تواضع‏ ابعاد مختلف تواضع‏ تواضع در احاديث‏ حدّ و مرز تواضع‏ اخلاصآثار اخلاص‏نشانه‏هاى اخلاص‏هدف نهايى از تربيت، تكامل و قرب به خداوندمعناى قرب به خداوندحقيقت قرب به خداوند قرب به خداوند در قرآن كريم‏